Latest Post

Çoban çantası otu, Hirtentâschel, Capsella bursa-pasturis
Çoban kesesi
Çoban torbası
Çıngıldak otu
Basur otu
Kan otu
Rahim otu
çoban çantası

Familyası: Turpgillerden, Kreuzblütler, Brassicaceae (Cuciferae)
Drugları:
Çobançantası otu; Bursae pastoris herba
Çobançantası otunun kökleri hariç tamamı çay, tentür ve natürel ilaç yapımında kullanılır.
Giriş:
Çobançantası otu Turpgillerin alt grubu olan Capsellingillerden olup bu gruba 6 adet bitki dahildir. Fakat şifa maksadı ile sadece Çobançantası otu kullanılır. Latince Capsella< >, Bursa < <Çanta>> ve Pastor< <Çoban>> anlamına gelir. Türkçede Çoban¬çantası otu diye anılır çünkü çobanların yanlarında taşıdıkları çantaya Çobançantası otunun meyve kesecikleri çok benzer. Tarihte ilk defa Hippokrates (460-377) Rahim rahatsızlıklarına karşı kullanmıştır. Hienonymus Bock (1498-1554) kanamaları durdurduğunu beyan etmiştir ve günümüzde bu yönde araştırmalar yapılmıştır. Vatanının Akdeniz ülkeleri olduğu tahmin edilen bitki günümüzde dünyanın birçok ülkesinde yabani olarak yetişmektedir.
Botanik:
Çobançantası otu yetiştiği toprağa ve iklime göre farklılık gösterir ve boyu 50 cm’i bulabilir ve verimsiz topraklarda ise 20 cm’e kadar ancak ulaşır. Çobançantası otu dikine yükselir, az çatallaşır ve ince bir gövdeye sahiptir. Yaprakları iki türlü olup alt yaprakları Rozet şeklinde yere yatık veya kalkık, kenarları loplu veya iri dişli ve yeşil renklidir. Üst yaprakları ise mızrak şeklinde olup gövdeye oturmuştur ve alttan yukarı doğru yükseldikçe küçülür ve yeşil renklidir. Çiçekleri oldukça küçük ve her biri kremsi beyaz renkte 4 adet kalp şeklinde 2-3 mm büyüklüğündeki taç yapraklardan meydana gelir. Taç yaprakları tu¬tan kupa yaprakları 1-2 mm büyüklüğündedir. Olgunlaşan çiçekleri üçgen şeklindeki içi tohum dolu Çoban çantasına (kapsüle) dönüşür. Ço¬bançantası otunun tepesinde yeni tomurcuklar oluşurken, onun altın¬da çiçekler ve çiçeklerin altında ise üçgen şeklindeki kapsülleri yer alır. Bu çiçek açma ve kapsüle dönüşme Mart’tan Kasım’a kadar devam eder.
Yetiştirilmesi:
Tohumlarından birkaç tanesini bahçe veya tarlanın güneşli bir yerine ekilmesi halinde kendiliğinden yetişir ve herhangi bir bakıma ihtiyaç duyulmaz ve bir bitki bir yılda 30-40 bine varan tohum yapabilir.
Hasat zamanı:
Çobançantası otu (yaprak, çiçek tohumları ve sürgünleri) birlikte toplanarak kurutulur. Çobançantası otu gölgede, güneşli ve havalı bir yerde kurutulmalı ve ısının 40˚’yi geçmemesine dikkat edilmelidir. Şayet Çobançantası otunun üzerinde beyaz bir pas gibi leke olursa toplanmamalıdır.
Malesef şifalı bitkiler toplama, kurutma, paketleme ve depolama işlem¬leri sırasında çok yanlışlar yapılmaktadır. Bitkinin şifalı kısmı yaprak veya çiçekleri ise asla Güneş altında kurutulmaz ve mutlaka gölgede kurutulmalıdır. Ayrıca örneğin bitki 5 günde kurudu ise, 2 gün daha kurumada bırakmak mahzurludur, çünkü birleşimindeki eterik yağları kaybettiğinden kalitesi düşer. Sadece bitki kökleri Güneş’te kurutulur ve kurur kurumaz hemen paketlenip depolanması gerekir. Şifalı bitkilerin Aktarlar’da açıkta satılması kalitesini kısa sürede düşürür ve etkisini oldukça azaltır.
Birleşimi:
Çobançantası otunun birleşimindeki maddeleri önemine göre şöyle sıralayabiliriz;
a) N’li bileşikler (azot içeren) bunlar Proteinler ve Aminoasitler olup takriben %25-35 arasındadır.
1) Aminoasitlere; Prolin, Valin, Ornithin α ve 8-Aminobutrikasit
2) Kolinler; Cholin %1, Asetilkolin (Acetilcholin), Tyramin ve Histamin
3) Henüz açık formülü keşfedilmemiş bir Polipeptit içerdiği de bilinmektedir.
b) Organik asit türevleri; Chlorogenasit, Vanilinasit, Syringaasit ve Fumorasit içerir.
c) Flavonitler; Rutin ve Diosmin
d) Minerallerden; Potasyum, Sodyum ve Kalsiyum
e) Ayrıca Tanin, Reçine, C-vitamini ve az miktarda Eterik yağ içerir.
Araştırmalar:
1) K.Kuroda ve K.Takagi 1968 ve 1969’da yaptıkları bir düzine araştırma sonucunda Çobançantası otu ekstresinin kan basıncını düşürdüğünü tespit etmişlerdir. (H.H.B.IV.657)
2) Wagner ve Wiesenauer 1995’te Çobançantası otu ekstresi ile yaptıkları araştırmalarda Çobançantası otunun birleşiminde bir Pektin içerdiği ve bu Polipeptidin her türlü kanamayı önlediğini tespit etmişlerdir fakat bu Polipeptidin açık formülü henüz açıklanamamıştır. (TP:32)
Tesir şekli:
Kanamaları önleyici, damarları büzücü ve kuvvetlendirici, tansiyon ayarlayıcı (yüksek tansiyonu düşürücü, alçak tansiyonu yükseltici), bağırsakları harekete geçirici (peristaltik), hafif müshil yapıcı, hafif idrar söktürücü, antiseptik (mikropları öldürücü) ve rahim kaslarını harekete geçiricidir.
Kullanılması:
a) Araştırmalara göre Çobançantası otu veya ekstresi, tentürü veya natürel ilacı her türlü kanamaya; burun kanaması, kan tükürme, bağırsak kanaması, basur kanaması (Metorraji), uzun ve çok adet görme (Menorraji) ve mesane kanamasına karşı kullanılır.
b) Komisyon E’nin 18/09/1986 tarih ve 173 nolu ve de 13/03/1990 tarih ve 50 nolu Monografi bildirisine göre Çobançantası otu veya drogları hafif rahim kanaması (Metorraji), uzun ve çok adet görme (Menorraji) ve burun kanamasına karşı kullanılır. Haricen ise derideki yaralanma sonucu oluşan kanamaya karşı kullanılır.
c) Homeopati’ye göre Çobançantası otu tentürü başta; doğum sonrası veya düşük sonrası kanamalar, rahim kanaması (Metorraji), adetin uzun sürmesi veya çok olması (Menorraji), burun kanaması, basur kanaması, myom ve idrar yolları rahatsızlıklarına karşı kullanılır.
d) Halk arasında başta; her türlü kanama; burun kanaması, basur kanaması, mesane kanaması, rahim kanaması, alçak tansiyon ve yüksek tansiyona karşı kullanılır. Dr. Jürgen’s kas erimesini önlediğini beyan etmiştir fakat bununla ilgili klinik araştırmalar yapılmamıştır.
Çayı:
İki kahve kaşığı kurutulmuş Çobançantası otu veya 4 kahve kaşığı taze Çobançantası otu demliğe konur ve üzerine 250-350 ml kaynar su ilave edilerek 5-10 dakika demlenmeye bırakıldıktan sonra süzülerek içilir.
Çay Harmanları;
Kalp ve kan dolaşımı çayı;
>30 gr Alıç yaprağı ve çiçeği
>20 gr Oğul otu
>10 gr Çobançantası otu
>10 gr Çarkıfelek otu
>10 gr Aslankuyruğu otu
>10 gr Kılıç otu
Basur çayı;
>30 gr Çobançantası otu
>25 gr K.yonca otu
>20 gr Hamamelis yaprağı
>10 gr Civanperçemi otu
>50 gr Arnika çiçeği
>5 gr Atkestanesi meyvesi
yüksek tansiyon ve damar sertlikleri çayı;
>25 gr Ökse otu
>25 gr Sedef yaprağı
>20 gr Alıç çiçeği
>20 gr Atkuyruğu otu
>10 gr Çobançantası otu
Homeopati’de:
Çobançantası otu toplanır, yıkanır, ince kıyılır bir şişeye 20 gr doldurulur ve üzerine 80 ml %70’lik alkol doldurulur ve iki günde bir çalkalanır. Güneş ışınlarından uzakta 4-6 hafta muhafaza edildikten sonra süzülerek Homeopati’de< > ismi ile anılan tentür elde edilir. Bu tentürden günde 3-5 defa 10-15 damla 4-6 hafta süre ile alınır.
Hastalığın belirtisi (semptom):
1) Aşırı kanama, koyu renkli ve pıhtılıysa
2) Regl (adet hali)’in ikinci devresi, özellikle çoksa
3) Hasta süt ayran gibi içecekler istiyorsa
4) Damar sertliği varsa
Yan tesirleri: Bilinen bir yan tesiri yoktur.
B) Tarla Çobançantası otu, Acker Hellerkraut, Thlaspi arvense
Bu bitkinin meyve kapsülleri önce yukarıdan açık sonra yuvarlak daire şeklinde, gövde köşeli, tüysüz ve bu bitki şifalı bitki olarak kullanılmaz.

Civanperçemi otu, Schafgarbe, Achilla millefolium L.
Binbir yaprak otu
Yara otu
Akbaşlı
Kandil çiçeği
Civan otu
Perçem otu
kuru civan perçemi çiçeği

Familyası: Bileşikgillerden, Korbblütler, Asteraceae
Drugları:
Civanperçemi otu; Millefolii herba
Civanperçemi çiçeği; Millefolii Flos
Civanperçeminin genellikle otu yani kökü hariç tamamı kullanılır ve na-diren sadece çiçeklerinin de kullanıldığı olur.
Giriş:
Bileşikgillerin alt grubu olan Achillagillere dahil olan Civanperçemi otu bu grup içinde en yaygın olarak yetişen ve kullanılan türdür. Bu gruba takriben 120 bitki dahildir ve bunlar 4 ana gruba ayrılırlar; a) Millefolium, b) Ptarmica, c) Achilla, d) Barbunya’yı sayabiliriz. Mille Latince bin ve folium yaprak yani bin yapraklı anlamına gelir. Yaraları iyileştirdiğinden yara otu, çiçekleri kandili andırdığından kandil çiçeği, çok yapraklı olduğundan binbir yaprak otu ve yaralanan gençleri iyileş¬tirdiğinden Civanperçemi diye anılır. Civanperçemi otu Batı Avrupa’dan Doğu Türkistan’a kadar çok geniş bir alana yayılmış ve en son olarak Kuzey Amerika ve Güney Avustralya’ya da götürülmüş ve buralarda da yayılmıştır. Tarihte ilk defa Dioskurides yaraları iyileştirici ve kanamayı durdurucu olarak kullanmış ve Albertus Magnus (1485) ise müzmin yaraları iyileştirmek için kullanmıştır.
Botanik:
Civanperçemi otu 20-100 cm boyunda dikine yükselen, yuvarlak, içi dolu gövdeli, türüne göre tüylü veya sık tüylü bir bitkidir. Köklerinin bulunduğu yerden çevresine kollar yayarak kısa sürede olduğu yerde kümeler oluşturur. Yaprakları gövdeye oturmuş olup her biri 20-40 adet yapraktan meydana gelir. Yaprakları ilkbaharda koyu yeşil, yazın sarımsı yeşil renkli, yaprakçıkların kenarları dişli, karşılıklı dizilmiş olup sonda tek bir tane bulunur. Çiçekleri oldukça küçük, topluca bir arada bir demet veya kandil şeklinde, taç yaprakları beş adet, beyaz ters kalp şeklinde, ortasında 5-20 adet borucuktan meydana gelen sarımsı veya pembemsi göbek yaprakları vardır.
Yetiştirilmesi: Tohumları Mart ayında kasalar, çamlıklara veya seralara ekilir. Mayıs ayında olgunlaşan fideleri bahçe veya tarlalara ekilir. Bitki kökünden bir parçada uygun bir yere ekilirse kısa zamanda orada çoğalır. Bitki mera, çimenlik, çayırlık, yol kenarları, bahçe ve seyrek ormanlarda daha gür gelişir.
Hasat zamanı:
Haziran’dan Kasım’a kadar yerden 5-10 cm yukarıdan kesilerek demeti yapılır, havalı ve güneşli bir yerde kurutulur. Civanperçemi otu çiçek açmadan önce toplanıp kurutulur ise daha çok eter yağı içerir. bu nedenle Mayıs sonu veya Haziran başında toplanması tavsiye edilir. Civanperçemini kuruturken ısının 40˚’den fazla olmamasına dikkat edilmelidir. Aksi takdirde eterik yağını kaybeder.
Malesef şifalı bitkiler toplama, kurutma, paketleme ve depolama işlemleri sırasında çok yanlışlar yapılmaktadır. Bitkinin şifalı kısmı yaprak veya çiçekleri ise asla Güneş altında kurutulmaz ve mutlaka gölgede kurutulmalıdır. Ayrıca örneğin bitki 5 günde kurudu ise, 2 gün daha ku¬rumada bırakmak mahzurludur, çünkü birleşimindeki eterik yağları kaybettiğinden kalitesi düşer. Sadece bitki kökleri Güneş’te kurutulur ve kurur kurumaz hemen paketlenip depolanması gerekir. Şifalı bitkilerin Aktarlar’da açıkta satılması kalitesini kısa sürede düşürür ve etkisini oldukça azaltır.
Birleşimi:
Civanperçemi otunun birleşimindeki maddeleri önemine göre şöyle sıralayabiliriz;
a) Eter yağları %0,2-1,2 arasında olup bu da mono ve sesquiterpenlerden meydana gelir.
1) Monoterpenler; Campfer, β-Pinen, 1,8-Sineol, Caryophyllen, α-Pinen, Bornylasetat ve Izoartemisiaketon
2) Sesquiterpenler; (Guajanolid türevleri) Achillicin (=8α-Asetoksi-10-epi-artabsin), Achillin, Leucodin, 2,3-Dihidrodesasetoksimatricin, α- Peroksiachifolid, Achimillasitmetilester A,B ve C
b) Germacranolidler; Millefin, Millefolid, Achillifolin ve Balchanolidasetat
c) Flavonlar ve Flavonitler; Apigenin, Luteloin ve Quercetinglikozitler ile Rutin
d) Alkaloitlerden (çok az miktarda); Betain, Sfachydrin ve Achillerin (Betonicin)
e) Ayrıca; Tanin, Reçine, Inulin, Zamk, Asparagin ve minerallerden Potasyum içerir.
Araştırmalar:
Civanperçemi otu ve ekstresi ile hayvanlar üzerinde deneyler ve araştırmalar yapılmış fakat elde edilen neticelerde insanlar üzerinde tedavi denemeleri yapılmamıştır. Susanne Köhle yaptığı tedavi denemeleri ile rahim, kemik ve ciğer kanseri olan hastalarını iyileştirdiğini iddia etmiştir fakat bu kliniklerce belgelenmemiştir.
1) Goldberg ve ekibi 1969’da yaptıkları araştırmalarda Civanperçemi ekstresinin iltihapları önlediğini tespit etmişlerdir. (T.P.130)
2) Kastner ve ekibi1993’te yaptıkları araştırmalarda Proazulenin Matricin’den (Papatya’nın birleşimindeki eterik yağ türevi) daha etkili olduğu ve iltihapları önlediğini ve tespit etmişlerdir. (T.P.130).
3) Schlemmer ve ekibi 1968’de yaptıkları araştırmalarda Choleretik (safra arttırıcı) ve Cholekinetik (safra yollarını hareketlendirici) olduğunu tespit etmişlerdir. (T.P.130)
4) T.Tozyo ve ekibi 1994’de yaptıkları araştırmalarda Achimillasit-metilesterlerin kötü urları yok edici özelliklere sahip olduğunu tespit etmişlerdir. (T.P.396)

Tesir şekli:
Krampları önleyici, iç kanamayı önleyici, su toplamasını önleyici, idrar söktürücü, iltihapları önleyici, antiseptik (mikropları öldürücü), damarları daraltıcı, kan dolaşımını düzenleyici, metabolizmayı yenileyici, sindirimi kolaylaştırıcı, iştahı açıcı, ishali önleyici, yaraları iyileştirici ve göğsü yumuşatıcı özelliklere sahiptir.
Kullanılması: 
a) Araştırmalara göre iltihapları önlemek ve safra arttırmak için kullanılır.
b) Komisyon E’nin 01/02/1990 tarihli 22a nolu Monografi bildirisine göre başta iştahsızlık ve sindirim bozukluklarından; hafif kramplı mide-bağırsak rahatsızlıklarına karşı kullanılır.
c) Halk arasında mide-bağırsak iltihapları (enterit, gastrit), mide asidi yetersizliği (hipoasiditet), mide krampları, karaciğer ve safra rahatsızlıkları, kemik aşınması, kemik erimesi, iç kanama, basur, rahim ve yumurta iltihaplarına karşı kullanılır.
d) Homeopati’de; Civanperçemi tentürü başta burun, mide, bağırsak, basur, akciğer, mesane ve böbrek kanaması, varis, ağrılı ve uzun süren adet hali ve de yaralanma sonucu ortaya çıkan rahatsızlıklara karşı kullanılır.
e) Aroma tedavisine göre Civanperçemi yağı başta migren, baş ağrısı, astım, bronşit, sinüzit ve yolculuk rahatsızlıklarına (Kinesiya; araba, uçak veya tren tutması) karşı kullanılır. Haricen ise güneş yanıklarına (plajda veya çalışırken oluşan) karşı, saç ve cilt bakımı içim kullanılır.
Çayı:
İki kahve kaşığı ince kıyılmış kuru veya taze Civanperçemi otu (çiçeği+yaprağı ve sürgünü) demliğe konur ve üzerine 300-400 ml kaynar su ilave edilir. 5-10 dk demlenmeye bırakıldıktan sonra süzülerek içilir.
Çay Harmanları,
Mide çayı; (İştahsızlık, tıkanma, şişkinlik ve mide asidi yetersizliği)
>30 gr Oğul otu yaprağı
>30 gr Civanperçemi otu
>30 gr Pelin otu
>10 gr Kantaronotu
Mide Çide çayı (tıkanma, şişkinlik, iştahsızlık ve hipoasidite’ye karşı);
>30 gr Çentiyan kökü
>30 gr Civanperçemi otu
>20 gr Kantaron otu
>10 gr Pelin otu
>10 gr Kimyon
İdrar arttırıcı çay
>25 gr Maydanoz kökü
>20 gr Kayışkıran kökü
>20 gr Ardıç kozalağı
>15 gr Huş yaprağı
>10 gr Civanperçemi otu
>10 gr Ayrık kökü
Kadın çayı; (Ağrılı sancılı adet)
>25 gr Y.Akdiken kabuğu
>25 gr Civanperçemi otu
>25 gr Sinameki yaprağı
>25 gr Ayrık kökü
Safra çayı;
>40 gr Hindibaotu ve kökü
>20 gr Zerdeçal kökü
>20 gr Nane yaprağı
>20 gr Civanperçemi otu
Safra çayı;
>20 gr Nane yaprağı
>20 gr Civanperçemi otu
>20 gr Pelin otu
>20 gr K.Hindiba kökü
>20 gr Ma.Zerdeçal kökü
Mide ve bağırsak çayı; (Şişkinlik, tıkanma, sinirsel mide rah.)
>30 gr Civanperçemi otu
>20 gr Anason tohumu
>20 gr Rezene tohumu
>20 gr Kimyon tohumu
>10 gr Papatya çiçeği
Mide ve bağırsak çayı; (Şişkinlik, tıkanma, sinirsel mide rah.)
>30 gr Papatya çiçeği
>30 gr Nane yaprağı
>30 gr Civanperçemi otu
>10 gr Kantaronotu
Baharatı:
Civanperçemi otu etli yemekler, çorbalar,salatalara katılır ise yemeklere acımsı bir tat verir. İştah açar ve sindirimi kolaylaştırır.
Civan merhemi:
100 gr Parafin ve 100 gr Vazelin hafif ısıtılarak karıştırılır ve bunun içine 50 gr Civanperçemi otu (çiçek ve yaprakları) katılarak karıştırılır. Ateşin çok hafif olması ve otun yanmaması gerekir. Ocaktan indirilen kap bir gün buzdolabında bekletildikten sonra yeniden hafif ısıtılır ve süzülür ve elde edilen sıvı bir tüpe, şişe veya başak ağzı kapalı küçük bir kutuya (merhem kutusu) konarak buzdolabında muhafaza edilir.
Banyolar:
Vücudun direncini arttırmak, güç kazandırmak, krampları çözmek ve iltihapları önlemek için 20-30 gr Civanperçemi otu (çiçekleri tercih edilir) demliğe konur ve üzerine 1 litre kaynar su ilave edilerek 5-10 dk demlenmeye bıraktıktan sonra önceden hazırlanan banyo küvetindeki suya (38-44˚) karıştırılır. Bu su ile 15-25 dk banyo yaptıktan sonra 30-45 dk istirahat iyi gelir. El ve ayak banyoları; yukarıdaki çay harmanlarından rahatsızlığa uygun olandan 4-5 yemek kaşığı demliğe konur, üzerine 1-2 litre kaynar su ilave edilerek 10-15 dk demlenmeye bırakıldıktan sonra süzülerek bu demle 15-20 dk süren el ve ayak banyoları yapılır.
Aroma tedavisi:
Aroma tedavisi için Civanperçemi otu (çiçek, yaprak ve sürgünleri) su buharı ile damıtılarak eterik yağ elde edilir. Bu yağdan günde 1-2 damla 3-5 damla bir parça ekmek, bir adet kesme şeker veya bir kaşık kaymağa damlatılarak alınır.
Homeopati’de:
Civanperçemi otundan 20-30 gr ince kıyılarak bir şişeye konur ve üzerine 80 ml %70’lik alkol ilave edilerek şişe güneş ışınlarından uzakta muhafaza edilir. Şişe iki günde bir çalkalanır ve 4-6 hafta sonra süzülerek Homeopati’de <> adı ile anılan tentür elde edilir. Bu tentürden günde 3-5 defa 10-15 damla 4-6 hafta süreyle alınır.
Hastalığın belirtileri (semptom):
1) Yaralanma sonucu her türlü kanamalar
2) Başa kan hücum eder ve yüz kızarır ve de çok ağır baş ağrısı olursa
3) Baş ağrısı, tıkanma ve yanma hissi
4) İdrarda kan bulunması ve böbreklerde ağrı
5) Kanlı öksürük, akciğer kanaması ve verem
6) Adet ağrılı uzun ve çok ise
7) Varislerin tıkanması
Bu gibi hallerde Civan otu tentürü gerekir.
Yan tesirleri:
Civanperçemi otu içerdiği α-Metilen-8-Lacton nedeniyle bazı kişilerde alerjiye sebep olabilir. Bilinen başka bir yan tesiri yoktur.

Çarkıfelek otu, Passiflora, Passiflora incarnata L.
Çarkıfelek çiçeği
Fırıldak otu
Saat çiçeği
Et renkli Çarkıfelek otu
Şifalı Çarkıfelek otu
çarkıfelek otu pasiflora

Familyası: Çarkıfelekgillerden, Passionsblumen, Passifloraceae
Drugları:
Çarkıfelek otu; Passiflorae herba
Çarkıfelek otunun genellikler yaprak ve çiçekleri, nadiren de meyveleri ve de çok nadiren sapları çay, tentür ve natürel ilaç yapımında kullanılır.
Giriş:
Çarkıfelek otu Çarkıfelekgilerden olup bu gruba takriben 400 bitki dahildir ve bunlardan sadece Şifalı Çarkıfelek otunun (Passiflora incarnata) çay, tentür ve natürel ilaçları yapılır. Meyveli Çarkıfelek otunun (Passiflora edulis) ise sadece meyvelerini yemek için yetiştirilir. Mor Çarkıfelek otu (Passiflora caerulea) ise genellikle süs bitkisi olarak yetiştirilir, çünkü ılıman ve soğuk iklime daha çok uyum sağlar. Latince Passio; acı çekme, İncarnata; et rengi, Caerulea; mavi ve Edulis; yenilebilir anlamlarına gelir. Türkçe’de Çarkıfelek denmesinin nedeni ise bitkinin taç yapraklarının çarkın görünümünü andırmasıdır. Çarkıfelek otu Kızılderililer tarafından uyku rahatsızlıklarına karşı kullanılmıştır. Günümü¬de yapılan araştırmalarla bu etkisi belgelenmiştir. Vatanı Orta ve Güney Amerika olan Şifalı Çarkıfelek otu günümüzde tropik ve subtropik bölgelerde oldukça çok yetiştirilmektedir. Bunun haricinde Doğu Hindistan’da başka türleri de yetişmektedir.
Botanik:
Çarkıfelek otu 6-12 metre boyunda, çok yıllık, meyveli bir sarmaşık olup yer yer çatallaşır ve çevresindeki ağaç veya duvara sarılarak yükselir. Bu türün yaprakları genellikle üç loplu, loplar oldukça derin, kenarları hafif dişli, yeşil renkli, değişken sıra ile gövdeye dizili, her lopun ortasında derin damarlar, ondan yanlara yayılan yan damarları vardır. Yaprakları 7-15 cm eninde, 6-12 cm uzunluğunda, saplı ve üst yüzeyi hafif tüylüdür. Yaprak saplarının dibinden çıkan 10-20 cm uzunluğundaki helizonları (spiral şeklinde) ile çevresindeki ağaçlara, çalı, çit, duvar, ev v.b nesneye sarılarak tırmanır. Çiçekleri çark şeklinde 4-8 cm çapında leylaki, lavanta, eflatun, mor veya et renkli, olabilir ve bu taç yapraklar diğer bitkilerden farklı olarak iplik şeklinde, başlangıç kısmı beyaz, büyük bir kısmı ise leylakidir. Taç yaprakların takriben 72 adet olduğu tespit edilmiştir. Göbekte beşli bir döllenme tozluğu ve onun üzerinde üstü grimsi renkli iğneleri vardır. Kupa yaprakları dil şeklinde olup üst kısmı leylaki krem renkli 5 alt 5 üst olmak üzere toplam 10 adettir. Şayet iklim uygun olursa meyvesi de olur ve bu meyveleri yenir, fakat ilaç yapılmaz.
Yetiştirilmesi:
Almanya’da kışın sera veya çiçek evlerine alınmakta, yazın bahçelere konulmaktadır. Akdeniz ülkelerinde de problemsiz dışarıda da yetiştirilmektedir. Türkiye’nin Akdeniz ve Ege bölgelerinde kışın dışarıda kalabilirse de her şeye rağmen içeri almakta fayda vardır. Çarkıfelek balkon, bahçe, ve tarlalar ekilir veya evleri süslemek için süs bit-kisi olarak yetiştirilir.
Hasat zamanı:
Mayıs’tan Ekim’e kadar yaprak, sürgün ve çiçekleri toplanır, kurutularak kaldırılır. Şayet tentürü yapılacak ise taze olarak işlenir. Meyveleri yenir veya kompostosu yapılır. Maalesef şifalı bitkiler toplama, kurutma, paketleme ve depolama işlemleri sırasında çok yanlışlar yapılmaktadır. Bitkinin şifalı kısmı yaprak veya çiçekleri ise asla Güneş altında kurutulmaz ve mutlaka gölgede kurutulmalıdır. Ayrıca örneğin bitki 5 günde kurudu ise, 2 gün daha kurumada bırakmak mahzurludur, çünkü birleşimindeki eterik yağları kaybettiğinden kalitesi düşer. Sadece bitki kökleri Güneş’te kurutulur ve kurur kurumaz hemen paketlenip depolanması gerekir. Şifalı bitkilerin Aktarlar’da açıkta satıl¬ması kalitesini kısa sürede düşürür ve etkisini oldukca azaltır.
Birleşimi:
Çarkıfelek otunun (yaprak, çiçek ve sürgünleri) bileşimindeki maddeleri önemine göre şöyle sıralayabiliriz;
a) Flavonit türevleri %0,4-3 arasında olup bitkinin yetiştiği toprak, iklim ve yere göre bu oran değişebilir. En önemlileri; İzoviteksin-2-O-glikosit, Schaftosid, İzoorientiin-2-O-glikosit, Vicenin-2 ve ayrıca az miktarda İzoviteksin, İzoorientin, Apigenin, Luteolin, Orientin, Quercetin, Rutin, Kampferol ve Surertisin içerir. (Marburg Philipps Üniversitesi ZP.2.95.90)
b) Eterik yağ türevleri; Limonen, Pinen ve Cumen
c) Sabit yağlar; Oleik asit, Linol asit, Linolen asit ve Palmitin asit
d) Ayrıca Polisakkaritler, şeker, vitaminler ve mineraller
I) Eski araştırmalarda alkaloit türevleri içerdiği iddia edilmiştir fakat İsviçre’nin Zürih kentindeki Department Pharmazie isimli farmakoloji firmasının 30 yılı aşkın süreyle Çarkıfelek otu üzerine yaptığı araştır-malarda Alkaloit türevlerinden; Harman, Harmil, HArmolve Harmolin içermediği tespit edilmiştir. (Koch ve Steinegger 1980)
II) Bileşiminde Saponin olduğu yolundaki iddialarında doğru olmadığı aslında Saponin denen maddenin İzovitexin-2-0-glikosit olduğu anlaşılmıştır.
III) Bileşiminde yüksek oranda Maltol olduğu görüşünün de doğru olmadığı ve henüz bilinmeyen bir eterik yağ türevinin bitkinin kaynar su ile haşlanması sonucu Maltola dönüştüğü ve bunun ancak %0,005 oranında olduğu tespit edilmiştir.
Araştırmalar:
İlk klinik araştırma Lindsay ve Phares tarafından 1875’te yapılmış ve onu J.W.Covert, Prindle, Buchanan, W.S.Gibson (1892) G.W.Wınterburn (1886), LECLERC ve ANSHUTZ (1912) sonra da diğerleri takip etmiştir.
1) Bayer ve ekibi 1991’de uykuya dalamama, uyuyamama gibi uyku rahatsızlıkları olan 1377 hasta üzerinde Alıç yaprak ve çiçeği ile Çarkıfelek otu ekstresinden elde edilen hap ve damlalarla tedavi denemesi yapılmıştır. Bu tedavi denemesinde hastalardan %60-70’inin iyileştiği tespit edilmiştir. (TP.183)
2) W.Becker ve ekibi 1986’da dalamama ve uyuyamama gibi uyku rahatsızlıkları olan 22 hasta üzerinde tedavi denemeleri yapmışlar ve hastaların iyileştiği görülmüştür. (ZP:5.94.264)
3) Speroni ve Minghetti 1968’de fareler üzerinde Çarkıfelek otu ekstresi ile yaptıkları tedavi denemesinde farelerin uyku süresinin uzadığını tespit etmişlerdir. (R.P.90)
Tesir şekli:
Teskin edici, uyku verici, korkuları yok edici, krampları çözücü, tansiyon düşürücü, kalp ve sinir sistemini kuvvetlendiricidir.
Kullanılması:
a) Araştırmalara göre Çarkıfelek otu veya ekstresi başta uykuya dalamama ve uyuyamama gibi uyku rahatsızlıklarına karşı kullanılır.
b) Komisyon E’nin 223 nolu 30/11/1985 tarihli ve 50 nolu 13/03/1990 tarihli monografi bildirilerine göre Çarkıfelek otu başta sinirsel iç huzursuzluğa karşı kullanılır.
c) Homeopati’de Çarkıfelek tentürü başta uyuyamama, kramplar, boğ-maca, astım, sara, nevralji, iç huzursuzluk ve siyatik’e karşı kullanılır. Kronik alkoliklere ve morfin kullanan bağımlıları iyileştirdiği iddia edilmektedir.
d) Halk arasında; uyuyamama, sinirlilik, depresyon, iç huzursuzluk, nevralji, histeri, korku, sinirsel mide ve bağırsak rahatsızlıkları, hafif kalp rahatsızlıkları, yüksek tansiyon ve astıma karşı kullanılır.
Çayı:
Kurutulmuş veya taze Çarkıfelek otundan 3-5 gr demliğe konur ve üzerine 300-500 ml kaynar su ilave edilir. 5-10 dakika demlenmeye bıraktıktan sonra süzülerek içilir.
Çay Harmanları;
Uyku çayı (erkekler için);
>30 gr Oğul otu
>30 gr Çarkıfelek otu
>20 gr Kedi otu kökü
>20 gr Lavanta çiçeği
Uyku çayı (kadınlar için);
>30 gr Şerbetçi kozalağı
>30 gr Çarkıfelek otu
>20 gr Kedi otu kökü
>20 gr Lavanta çiçeği
Uyku çayı
>30 gr Çarkıfelek otu
>30 gr Oğul otu
>20 gr Nane yaprağı
>20 gr Kedi otu kökü
Sinirsel kalp çayı
>30 gr Alıççiçeği ve yaprağı
>30 gr Oğul otu
>20 gr Çarkıfelek otu
>20 gr Lavanta çiçeği
Depresyon çayı;
>30 gr Kılıç otu
>30 gr Oğul otu
>20 gr Lavanta çiçeği
>20 gr Çarkıfelek otu
Sinirsel mide ve bağırsak çayı;
>30 gr Kaz otu
>30 gr Çarkıfelek otu
>20 gr Kimyon tohumu
>20 gr Oğul otu
Teskin edici çay;
(sinirsel heyecanlanma ve depresyona karşı)
>40 gr Kılıç otu
>20 gr Oğul otu
>20 gr Çarkıfelek otu
>10 gr Lavanta çiçeği
>10 gr Turunç çiçeği
Kalp anjisine karşı çay;
>30 gr Alıç çiçeği ve yaprağı
>20 gr Çarkıfelek otu
>20 gr Oğul otu
>20 gr Kılıç otu
>10 gr Arnika çiçeği
Sinir ve uyku çayı; (uyuyamama ve sinirsel kalp rah.)
>40 gr Alıç yaprak ve çiçeği
>30 gr Çarkıfelek otu
>10 gr Oğul otu yaprağı
>10 gr Turunç çiçeği
>10 gr Lavanta çiçeği
Homeopati’de:
Çarkıfeleğin yaprak, çiçek ve taze sürgünlerinden 20 gr ince kıyılarak bir şişeye konur ve üzerine %70’lik 80 ml alkol ilave edilir. Güneş ışınlarından uzakta muhafaza edilir ve arada bir çalkalanır.
Takriben 4-6 hafta sonra nesne süzülerek Homeopati’de < > ismi ile anılan tentür elde edilir. Bu tentürden günde 3-4 defa 10-15 damla 4-6 hafta süreyle alınır.
Hastalığın belirtileri (semptom):
1) Uykuya dalamama ve uyuyamama gibi uyku rahatsızlıkları
2) Uyuy7amayan bebekler ve huzursuz çocuklar
3) Çocuklarda büyük iç huzursuzluk ve yetişkinlerde alkol ve uyuşturucu alışkanlığı varsa
4) Sinirsel zafiyet, nevralji, kalp anjisi (nefes darlığı ve göğüs sıkışması ile ortaya çıkan nöbet hali) ve siyatik varsa
5) Kramplar; şayet sara nöbeti geçiriyorsa kullanılır.
Ekstresi:
Kurutulmuş 14 gr Çarkıfelek otu (yaprak, çiçek ve sürgünleri) 5 litre %40 Metanol (Metil Alkol) ve %60 damıtılmış sudan oluşan karı-şımın içine konur ve ekstraksiyonu yapılır. Bu ekstraksiyon sonucu elde edilen ekstre aynı tentürü gibi kullanılır.
Yan tesirleri: Bilinen bir yan tesiri yoktur.

ivythemes

{facebook#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {twitter#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {google-plus#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {pinterest#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {youtube#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL} {instagram#YOUR_SOCIAL_PROFILE_URL}

İletişim Formu

Ad

E-posta *

Mesaj *

Blogger tarafından desteklenmektedir.
Javascript DisablePlease Enable Javascript To See All Widget